Više od trećine ukupnog fonda Etnografskog muzeja u Beogradu čini narodna nošnja, jedna od najvažnijih odlika kulturnog i etničkog identiteta evropskih naroda 19. veka. Od sedamdesetih godina 20. veka u ovoj su instituciji formirane zbirke seoskih narodnih nošnji na osnovu regionalne sistematizacije na republike, a danas zasebne države proistekle iz okvira Jugoslavije.

„Stručni rad u zbirci Narodne nošnje iz Hrvatske odvija se, u skladu sa važećim stručnim standardima, prema tipološkoj klasifikaciji odevanja kulturno-geografskih regiona. Ovaj metodološki pristup tokom 20. veka je primenjivan na poslovima muzejske zaštite i naučnog sagledavanja tradicionalnog odevanja svih jugoslovenskih naroda, neovisno od etničke strukture i porekla stanovništva. Rezultati ovih istraživanja naglašavali su raznolikost „dinarskog”, „panonskog” i „jadranskog” tipa narodne nošnje, kao i zajedničke osobine u odevanju svih naroda koji su živeli na ovom području, prvenstveno Hrvata i Srba, isključivo unutar ovih okvira“, kaže Vjera Medić, muzejska savetnica.

Iako je najveći korpus nesumnjivo sačuvan u muzejskim institucijama Republike Hrvatske, narodna nošnja Srba sa ovih prostora nije se posebno proučavala.

U zbirci Narodne nošnje iz Hrvatske u Etnografskom muzeju u Beogradu danas je sabrano 1.700 predmeta od kojih skoro polovina pripada odevanju srpskog naroda. Najstariji primerci muške, ženske i dečije narodne nošnje iz kolekcije narodne nošnje Srba iz Hrvatske potiču iz perioda sredine i druge polovine 19. veka. Nabavljeni su tokom prvih terenskih istraživanja za Prvu stalnu postavku Etnografskog muzeja, 1904. i 1912. godine u Dalmaciji i Slavoniji. Sledeće veće terenske nabavke i istraživanja narodne nošnje sprovedene su nakon Prvog svetskog rata radi popunjavanja oštećenih muzejskih fondova ali i predstavljanja nacionalne i kulturne raznolikosti novonastale države na velikim domaćim i međunarodnim izložbama. Kolekcija nošnje koja je prikupljana tokom 1925. i 1926. godine u Hrvatskoj, 1928. u Lici, severnoj i srednjoj Dalmaciji, 1929. i 1933. godine u Baranji i Slavoniji, 1976. u Bukovici, bila je značajni deo izložbi „Narodne nošnje Jugoslavije“ i „Narodna umetnost Jugoslavije“ u periodu nakon Drugog svetskog rata.

Danas se oko 400 predmeta nalazi u sastavu kompleta, među kojima su i komplet muške i ženske srpske nošnje iz Bukovice u Dalmaciji, komplet muške srpske nošnje iz okoline Gračaca u Lici, komplet muške letnje srpske nošnje iz Bolmana u Baranji, komplet dečije ženske nošnje iz Ćeralija kod Podravske Slatine i drugi.

U periodu osamdesetih i devedesetih godina 20. veka Etnografski muzej se fokusirao na poboljšanje uslova čuvanja predmeta i digitalizaciju podataka. Godine 2001. organizovana je Stalna postavka, koja je obeležila stogodišnjicu samostalne delatnosti Etnografskog muzeja i koncepcijski povratak proučavanju kulturne istorije srpskog naroda. Na izložbi pod nazivom  „Narodni život Srba u 19. i 20. veku” jedna od centralnih tema bila je odevanje, koja je kao rezultat sveobuhvatnih i multidisciplinarnih ekipnih istraživanja istakla upravo specifičnosti narodne nošnje srpskog stanovništva na širem južnoslovenskom teritoriju.

Segment o tradicionalnom odevanju Srba u Hrvatskoj istražen je i potvrđen usmenim kazivanjem izbeglog stanovništva na teritoriji Republike Srpske i Republike Srbije. Ova lična svedočenja zabeležena u svrhu očuvanja sopstvene tradicije danas su dragocena usmena građa, sistematizovana i sačuvana za buduća naučna istraživanja.

Terenska istraživanja Etnografskog muzeja u Baranji, 2008. godine, označila su početak ponovnog uspostavljanja saradnje među institucijama i stručnjacima koji se bave istom temom i rezultirala su novim saznanjima o tradicionalnom odevanju srpskog stanovništva u toj oblasti.

Etnografski muzej u Beogradu osnovan je 1901. godine izdvajanjem Etnografskog odeljenja iz tadašnjeg Srpskog narodnog muzeuma. Svečano otvaranje prve stalne izložbe Etnografskog muzeja upriličeno je 20. septembra 1904. povodom proslave stogodišnjice Prvog srpskog ustanka.

Formiranje ove kulturno – istorijske i naučne institucije zasnovano je na ideji o jedinstvenoj slovenskoj kulturi svih južnoslovenskih naroda i usmerenju prema proučavanju života stanovništva na teritoriji čitavog Balkanskog poluostrva, južnih panonskih i alpskih oblasti.

Posebna pažnja je posvećena prikupljanju i proučavanju etnografskih predmeta srpskog naroda, kako u Srbiji, tako i u krajevima gde je živeo zajedno sa drugim narodima u okvirima Austro-Ugarske i Turske carevine, kasnije Jugoslovenske države.

Zgrada Etnografskog muzeja u Beogradu nalazi se na Studentskom trgu na mestu nekadašnje Beogradske berze, gde je preseljen posle Drugog svetskog rata.

Sastavni deo Etnografskog muzeja čini Manakova kuća sagrađena oko 1830. godine, na čijem je prvom spratu postavljena stalna izložba pod nazivom „Narodne nošnje i nakit centralnobalkanskog područja iz 19. i prvih decenija 20. veka”. Ta etnografska kolekcija legat je slikara Hristifora Crnilovića, postavljena u autentičnom ambijentu starobalkanske arhitekture u Savamali, kao primer kulturnog razvoja i urbanizacije Beograda kao prestonice.