U poplavi raznih modernizama, novotarija, pa tako i internacionalnih ličnih imena koja se danas daju djeci, gotovo da smo zaboravili imena koja su nosili ljudi u Srbiji ili na Balkanu u vjekovima koji su prohujali. Naime, srpska lična imena su brojna i potiču iz različitih izvora, uključujući slovensku, antičku i hrišćansku tradiciju. Često su to složena imena, sastavljena od više elemenata koji imaju značenje, poput „bog“, „bran“, „drag“, „mir“, „slav“ i slično. Neka imena su nastala od riječi koje označavaju osobine, kao što su „radost“, „sreća“, „zdravlje“, dok su druga vezana za prirodne pojave ili biljke, a poznata su i imena koja se vezuju za „svetost“, kao što je, na primjer, Svetislav, Svetozar, Svetosava.

S druge strane, prema popisu stanovništva Osmanlijskog carstva iz 1455. godine, tipična imena na području Srbije bila su Prijo, Beriša, Gučota, Brajan, Rahče, Radonja, Radohna, Herak, Dabiživ, Božič… Zanimljivo je da je pored svakog imena naveden i pojam prema kojem bi se određena osoba mogla prepoznati. To je često bilo ime oca ili, rjeđe, majke, ali ima i odrednica kao što su, na primjer – Dobrislav – siromah ili Reljiša – udovica, a postojale su i odrednice, kao što rekosmo, koje su lična imena stavljala u kontekst religijskih ili mitskih narodnih vjerovanja. Tako se uz ime Arsenije navodi muževnost, pa je tako pećki patrijarh i vođa velike seobe Srba, a potom mitropolit i patrijarh Srba u Austriji – Arsenije Čarnojević. Žensko ime Agnija ili Agnica znači „čista, nevina, časna“, dok Belosava označava „bjelinu“ ili „slavu“. Nadalje, Bogdan je onaj koji je Bogom dan, Velizar određuje čovjeka koji je „kao strela, kao koplje“,  što i jest historijski bio bizantski vojskovođa protiv Perzijanaca. Gavrilo – mi znamo za Gavrila Principa – jest „snažan, jak, moćan čovek“, a Dositej je „onaj koji obožava Boga“. Žensko ime Ikonija dolazi od ikone, slike sa predstavom Isusa Krista, Bogorodice i drugih svetitelja u kršćanstvu, dok Jaglika je ime koje se davalo djevojčicama rođenim dok je kuća u žalosti, na primjer, ako je otac poginuo prije rođenja djeteta i slično. Čarna je crna ili očaravajuća, a Hajdana je sjajna, svjetla, jasna i sretna. Đurađ – najpoznatiji u ono vrijeme bio je srpski despot, drugi sin Vuka Brankovića i Mare, ćerke kneza Lazara – po predanju je „zemljoradnik“, a Evgenije je „blagorodan, plemenit čovek“. Joakim je „onaj kojeg je Bog postavio“ – pa mi onda znamo za Joakima Vujića – osnivača srpskog teatra, dok je Želimir „onaj koji želi mir“ i ovo ime je rašireno u mnogim slavenskim krajevima. Despina ili Despinija je gospodarica, dok je Đuka, skraćenica od imena Georgina, a to je „ona koja obrađuje zemlju“. Najpoznatija Georgina je majka Nikole Tesle. Zavida je ime za „dete kome mogu samo da zavide“, dok je ime Nenad, široko rasprostranjeno u Srbiji i okolici i prema starom predanju, ima tužnu ili negativnu konotaciju. Smatra se da to ime vodi porijeklo od negacije glagola „nadati“ ili „očekivati“. Ime se najčešće davalo djeci koja su došla na svijet „nenadano“, „iznenada“, kojima se roditelji nisu nadali. Neki pak etnolozi tvrde da ime Nenad vodi porijeklo od negacije glagola „željeti“ i da praktično znači – neželjeno dijete, iako se ne slažu svi s ovom tvrdnjom. Zanimljivo je da je Nenad jedno je od rijetkih muških imena u Srbiji koje nema izvedeni ženski oblik imena.

Iz vremena dinastije Nemanjića, od 12. do 14. vijeka, prema brojnim vladarskim ukazima, hrisovuljama, i drugim dokumentima, pronalazimo imena kao što su Agapije, Alče, Andreja, pa Berilo, Berislav, Bogdan, Bogdaša, Bogoje, Bogoslav, Božić, Bojan, Bojko, Boljeslav, ili Malac, Medved, Milac, Milen, Milun; Milko, Miloje, Milovan, Miloš, Miroslav, ili pak Slavoje, Slađ, Smilj, Srdan, Srdilo, Srđ, Stajko, Stanislav, Stanimir, Stepan, Strojislav i mnoga druga.

Zavida je ime za „dete kome mogu samo da zavide“, dok je ime Nenad, široko rasprostranjeno u Srbiji i okolici i prema starom predanju, ima tužnu ili negativnu konotaciju. Smatra se da to ime vodi porijeklo od negacije glagola „nadati“ ili „očekivati“. Ime se najčešće davalo djeci koja su došla na svijet „nenadano“, „iznenada“, kojima se roditelji nisu nadali

Što se pak prezimena tiče, kroz gotovo hiljadugodišnju historiju Srba, prema mišljenju Mihaila Šćepanovića, profesora Filološkog fakulteta u Beogradu i Miroslava Niškanovića sa Etnografskog instituta SANU, iskristalizirala se činjenična lepeza da više od deset posto stanovnika Srbije nosi jedno od deset najčešćih srpskih prezimena. U brojevima to znači da Jovanovića, Petrovića, Nikolića, Markovića, Đorđevića, Stojanovića, Ilića, Stankovića, Pavlovića i Miloševića ima ukupno 717.000, dok najčešće muško ime kroz mnoge vjekove ostaje u Srbiji Dragan, a ženskoj djeci, uz sve moderne izazove, najčešće se daje ime Milica. Najpoznatija Milica je Milica Hrebljanović, iz porodice Nemanjića, žena srpskog kneza Lazara, koji je pao u bici na Kosovu polju. Postoji i pjesma o toj tragičnoj Milici koju je prvi put zapisao Vuk Stefanović Karadžić u djelu „Pjesme junačke najstarije“, knjiga druga iz 1845. godine: „Car Lazare sjede za večeru, Pokraj njega carica Milica; Veli njemu carica Milica: ‘Car-Lazare, srpska kruno zlatna, Ti polaziš sjutra u Kosovo, Sa sobom vodiš sluge i vojvode, Odvodiš mi devet mile braće, Devet braće, devet Jugovića: Ostavi mi brata bar jednoga, Jednog brata sestri od zakletve!’“