fbpx

Dan kad je do temelja spaljen hram pisane reči

Dan kad je do temelja spaljen hram pisane reči

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on email
Email
Share on facebook
Share on twitter
Share on telegram
Share on whatsapp
Na današnji dan, 6. aprila 1941. godine bombardovanjem Beograda počeo je Drugi svetski rat u Kraljevini Jugoslaviji
bombardovanje beograda

Pre tačno osamdeset godina, 6. aprila 1941, nemačkim bombardovanjem Beograda počeo je Drugi svetski rat u Kraljevini Jugoslaviji.

Napad je počeo bez objave rata, a prve bombe pale su na Beograd u 6:30 sati, dok je većina stanovnika još spavala. Nemački avioni su u operaciji pod nazivom „Strašni sud“ najpre bombardovali prestonicu Beograd, a potom i Kraljevo, Niš i druge gradove.

Opustošen i razoren grad

Prema izveštaju nacističkog Operativnog štaba, prvog dana vazdušnih napada na Beograd bačeno je ukupno 218,5 tona eksploziva, a tokom višednevnog bombardovanja stradao je 2.271 žitelj prestonice.

Potpuno su uništena 682 objekta, znatno je oštećen 1.601 objekat, dok je 6.829 građevina oštećeno u manjoj meri. Stradalo je oko 50 odsto stambenog fonda, znatno su oštećene električna, vodovodna, kanalizaciona i telefonska mreža. Samo tokom 6. aprila grad je napustilo oko 150.000 žitelja, skoro polovina ukupne populacije koja je tada brojala oko 350.000 ljudi.

Neprocenjivo kulturno blago – u pepelu

U nemačkom bombardovanju Beograda uništena je i zgrada Narodne biblioteke Srbije.

„Bombardovali smo Narodnu biblioteku Srbije jer je ona čuvala viševekovni kulturni kôd srpskog naroda“, rekao je posle rata pred vojnim sudom Jugoslovenske armije general Aleksandar Ler, kome je lično Hitler naložio da se zdanje na Kosančićevom vencu uništi.

Naređenje je glasilo – prvo srušiti Narodnu biblioteku, pa tek onda ono što je „vojnički bilo interesantno“, kako je Ler pred sudom rekao.

Narodna biblioteka Srbije je 6. aprila 1941. godine u naletu nemačkih bombardera pogođena zapaljivim bombama. Nakon toga je gorela čitava tri dana.

Požar je do temelja uništio samu zgradu, koja se tada nalazila na Кosančićevom vencu. Svi inventari i katalozi, knjižni fond od 500.000 svezaka, zbirka od 1.424 ćirilska rukopisa i povelja od 12. do 17. veka, kartografska i grafička zbirka od 1.500 brojeva, zbirke od 4.000 naslova časopisa, 1.800 naslova novina, nedovoljno proučena zbirka turskih dokumenata o Srbiji, inkunabule i stare štampane knjige, kompletne biblioteke, poput onih Vuka Кaradžića i Đure Daničića, kao i celokupna prepiska značajnih ličnosti iz kulturne i političke istorije Srbije i Jugoslavije.

Novu zgradu Narodna biblioteka Srbije dobila je 6. aprila 1973. godine na Vračarskom platou pored Hrama Svetog Save, gde se i sada nalazi, a prvu počasnu člansku kartu u novootvorenom zdanju dobio je nobelovac Ivo Andrić.

Ako imate prijedlog teme za nas, javite se na portal@privrednik.net

Pratite P-portal i na društvenim mrežama: